Əsas göstəricilər
- Ölkə
SSRİ
- Sxem
- Termonüvə (çoxpilləli)
- Növü
- Aviabomba
İcmal
1955-ci il noyabrın 22-də Semipalatinsk poliqonu üzərinə Tu-16-dan atılmış ilk sovet iki pilləli termonüvə bombası. Amerikanın Teller–Ulam sxemində olduğu kimi radiasiya implozisi prinsipindən istifadə edirdi; gücü təxminən 3 Mt-luq layihədən qəsdən 1,6 Mt-a qədər azaldılmışdı.
Bomba temperatur inversiyası qatının altında 1550 m hündürlükdə partlayıb və bu qat zərbə dalğasını yerə əks etdirib: səngər uçaraq bir əsgər həlak olub, mərkəzdən təxminən 65 km aralıda isə uçan binanın altında kiçik bir qız ölüb. RDS-37 sonrakı sovet termonüvə yüklərinin əsasını təşkil edib.
Təsir radiusları: təxmini
Hesablanan güc 1,6 Mt
- Od kürəsi, maksimal radius
- ≈ 1,2 km
- İlkin radiasiya, 500 ber (5 Zv)
- ≈ 3,4 km
- Zərbə dalğası 5 psi: binaların çoxu uçur
- ≈ 8,3 km
- İstilik şüalanması: üçüncü dərəcəli yanıqlar
- ≈ 14 km
- Zərbə dalğası 1 psi: şüşələr qırılır
- ≈ 26 km
Düz, açıq ərazi üzərində optimal hündürlükdə hava partlayışı üçün yer səthi boyunca təxmini məsafələr; standart miqyaslama düsturları ilə gücə görə hesablanıb. Bunlar ölçmə nəticəsi deyil: real təsir partlayışın hündürlüyündən, relyefdən, tikililərdən və havadan asılıdır.
Düsturların mənbəyi: Glasstone & Dolan, The Effects of Nuclear Weapons (1977), chapter II; Carey Sublette, Nuclear Weapons FAQ, section 5
Sınaqlar və tətbiq
| Tarix | Hadisə | Yer | Gücü |
|---|---|---|---|
| 22 noy 1955 | RDS-37Tu-16-dan atılma; 1550 m hündürlükdə partlayış. | Semipalatinsk poliqonu, Qazaxıstan SSR | 1,6 Mt |
Sınaq kadrları
YouTube-dakı arxiv filmləri. «Bax» düyməsini basana qədər YouTube-dan heç nə yüklənmir; sonra pleyer youtube-nocookie.com-dan açılır.
Mənbələr
- Soviet Nuclear Test Summary, Nuclear Weapon Archive (Carey Sublette)
- RDS-37, Wikipedia